AYM’den ilamsız icra takiplerine dair dikkat çekici karar: ‘Yasanın uygulaması sert ve orantısız’

Anayasa Mahkemesi (AYM), eksik ödenen memur maaşlarının geri alınması amacıyla başlatılan icra takiplerinin yasal değişiklikle düşürülmesinin ardından açılan davaların süre aşımından reddedilmesinin “mahkemeye erişim hakkını” ihlal ettiğine hükmetti.

TAKİP SÜRECİNDE YASA DEĞİŞTİ

AYM’nin dün yayımlanan gerekçeli kararına göre; hukuki kişiliği sona erdirilerek kapatılan Ankara’daki Çalış Belediye Başkanlığı’nda görevli olan memurlar, geçmiş yıllardaki eksik maaşları için ilamsız icra takibi başlattı. İcra süreci devam ederken çıkarılan yasal değişiklikle, idari yargının yetki alanına giren konularda ilamsız icra takibi yapılamayacağına dair bir kural getirildi ve devam eden takiplerin icra müdürlüğü tarafından düşürülmesine neden oldu.

Düzenlemede, düşme kararı kesinleştikten sonraki otuz gün içinde idare mahkemelerinde dava açılabileceği ifade edildi. Bunun üzerine, belirtilen süre içinde idare mahkemelerine başvuran memurların davaları, eksik ödemelerin sürekli olmadığı ve her aylık dönemde ayrı bir dava açılması gerektiği savunularak süre aşımı nedeniyle kısmen ya da tamamen reddedildi.

‘ENGELLEME SERT VE ORANTISIZ’

Başvuruyu değerlendiren yüksek mahkeme, idare mahkemelerinin dava açma süresini öngörülemez bir şekilde yorumladığını vurguladı. Mahkeme, yasayla getirilen otuz günlük özel başvuru süresini kullanan memurların hak arama yollarının sert bir yorumla kapatılmasının ciddi bir engel oluşturduğunu ve “mahkemeye erişim hakkına” yönelik bu engellemenin orantısız olduğunu belirtti. Bu gerekçeyle AYM, Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı çerçevesindeki mahkemeye erişim hakkının ihlal edildiğine kanaat getirdi.

YENİDEN YARGILAMA İÇİN İDARE MAHKEMELERİNE GÖNDERİLDİ

Yüksek mahkeme, ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması ve yeniden yargılama yapılması amacıyla gerekçeli karar örneğini Ankara’daki ilgili idare mahkemelerine iletti. Yeniden yargılama yapılmasının yeterli bir çözüm sağlayacağı ifade edilerek başvurucuların tazminat talepleri reddedildi. Toplam 41 bin 950 TL tutarındaki yargılama masraflarının başvuruculara ortaklaşa ödenmesine oybirliğiyle karar verildi.

Author: Jale Demir